هواپیمای بوئینگ 737

✈️ بوئینگ ۷۳۷ (Boeing 737): پرتیراژترین جت مسافربری جهان

بوئینگ ۷۳۷ یک هواپیمای جت مسافربری باریک‌پیکر (Narrow-body) و دو موتوره است که توسط شرکت بوئینگ آمریکا طراحی و تولید شده است. این هواپیما که به عنوان یک مدل کوچک‌تر و اقتصادی‌تر برای تکمیل ناوگان بوئینگ ۷۲۷ طراحی شد، به دلیل کارایی بالا، هزینه‌های عملیاتی پایین و طول عمر زیاد، به بیشترین تعداد در تاریخ هوانوردی تولید شده است (بیش از ۱۱,۰۰۰ فروند تا کنون).

مدل‌های مختلف ۷۳۷ برای پوشش دادن نیازهای پروازی کوتاه و متوسط، از پروازهای محلی گرفته تا پروازهای ترانس‌آتلانتیک با برد گسترده، توسعه یافته‌اند.

🛠️ مشخصات فنی و نسل‌های بوئینگ ۷۳۷

بوئینگ ۷۳۷ در طول بیش از پنج دهه، در قالب چهار نسل اصلی تکامل یافته است. تمام این نسل‌ها از طراحی اصلی بدنهٔ ۷۰۷/۷۲۷ استفاده می‌کنند، اما بال‌ها، موتورها و کابین خلبان به طور اساسی به‌روزرسانی شده‌اند:

• نوع / کلاس: هواپیمای جت مسافربری باریک‌پیکر (Narrow-body) — دو موتوره (Twinjet)
• تعداد موتور: ۲ عدد (نصب‌شده زیر بال‌ها)
• حداکثر سرعت کروز: حدود ۹۴۰ کیلومتر بر ساعت (۰٫۸۲ ماخ)
• برد پروازی (مدل‌های MAX): تا ۷,۱۳۰ کیلومتر
• سقف پرواز: حدود ۱۲,۵۰۰ متر (۴۱,۰۰۰ پا)
• ظرفیت مسافر: بین ۱۰۸ تا ۲۳۰ نفر (بسته به مدل)
• وزن خالی عملیاتی (OEW): حدود ۴۲,۰۰۰ کیلوگرم (مدل ۷۳۷-۸۰۰)
• حداکثر وزن برخاست (MTOW): تا ۸۵,۰۰۰ کیلوگرم (مدل‌های MAX)
• نخستین پرواز: ۹ آوریل ۱۹۶۷
• نوع موتور (نسل MAX): CFM International LEAP-1B (توربوفن پرگذر)
• قیمت تقریبی (مدل MAX 8): حدود ۱۲۱.۶ میلیون دلار (قیمت کاتالوگ قبل از تخفیف)
• کشور سازنده: ایالات متحده آمریکا

📐 ویژگی‌های منحصر به فرد طراحی بوئینگ ۷۳۷

طراحی ۷۳۷ دارای دو ویژگی متمایز است که آن را از رقبایی مانند ایرباس A320 جدا می‌کند:

• موتورهای کم ارتفاع: در نسل‌های اولیه (مانند ۷۳۷ کلاسیک)، موتورها تقریباً روی زمین قرار داشتند. در نسل‌های بعدی (مانند ۷۳۷ NG و MAX)، برای قرار دادن موتورهای بزرگتر و کارآمدتر (مانند CFM LEAP-1B)، موتورها به جای قرارگیری دقیقاً زیر بال، کمی جلوتر و بالاتر نصب شده و دارای پوشش زیرین صاف (flat-bottomed nacelles) هستند تا فاصله از زمین حفظ شود.
• شاسی کوتاه: ارتفاع کوتاه هواپیما از زمین که ریشه در طراحی اولیه دارد، به آن اجازه می‌دهد تا در فرودگاه‌های کوچک‌تر با تجهیزات زمینی ساده‌تر نیز بتواند سرویس‌دهی شود.

⏳ نسل‌های اصلی بوئینگ ۷۳۷

بوئینگ ۷۳۷ در چهار خانوادهٔ اصلی تکامل یافته است:

🇮🇷 بوئینگ ۷۳۷ و وضعیت آن در ایران

حضور بوئینگ ۷۳۷ در ناوگان ایران پیچیده است:

• مدل‌های کلاسیک و NG: پیش از تحریم‌های گسترده، مدل‌های ۷۳۷ کلاسیک و تعداد بسیار محدودی از ۷۳۷ NG وارد ناوگان ایران شدند. شرکت‌هایی مانند ایران ایرتور و کاسپین ایرلاینز از مدل‌های قدیمی‌تر استفاده کرده‌اند.
• نقش حیاتی: ۷۳۷ برای بسیاری از مسیرهای داخلی و منطقه‌ای (به دلیل ظرفیت مناسب و اقتصادی بودن) بهترین گزینه است، اما تحریم‌ها مانع از ورود مدل‌های جدید (مانند ۷۳۷ MAX) شده است.
• چالش‌های نگهداری: مانند دیگر هواپیماهای غربی، تأمین قطعات یدکی و پشتیبانی فنی برای مدل‌های فعال ۷۳۷ در ایران، با وجود سن نسبتاً بالا، چالش بزرگی است.

✔️ جمع‌بندی نهایی 

بوئینگ ۷۳۷ با بیش از پنج دهه فعالیت، به عنوان یک ابَر قدرت در حمل و نقل هوایی داخلی و بین‌المللی شناخته می‌شود. این هواپیما به دلیل تکامل مستمر در طراحی، موتور و اویونیک، توانسته است همواره در خط مقدم رقابت باقی بماند و همچنان بخش بزرگی از پروازهای روزانهٔ جهان را به عهده دارد.